เครื่องช่วยหายใจ BiPAP

เครื่องช่วยหายใจ BiPAP (Bi-level Positive Airwar Pressure) เป็นเครื่องช่วยหายใจชนิดแรงดัน 2 ระดับ สามารถตั้งให้ระดับแรงดันอากาศในจังหวะหายใจเข้าและหายใจออกมีค่าแตกต่างกันได้ เช่น ขณะหายใจเข้าแรงดันเป็น 15 cmH2O ขณะหายใจออกแรงดันเป็น 6 cmH2O เป็นต้น ใช้สำหรับผู้ที่มีอาการนอนกรนหรือมีภาวะหยุดหายใจขณะหลับขั้นรุนแรง ที่ต้องใช้แรงดันในการรักษาสูงๆ เช่น 15 cmH2O ขึ้นไป เป็นต้น และเนื่องจากสามารถกำหนดให้แรงดันตอนหายใจออกมีค่าต่ำๆได้ทำให้หายใจออกได้ง่ายขึ้น

นอกจากนี้เครื่อง BiPAP ยังถูกนำไปใช้ในผู้ป่วยที่เป็นโรคเกี่ยวกับทางเดินหายใจอื่นๆ ได้อีก เช่น โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง (COPD) โรคถุงลมโป่งพอง โรคกล้ามเนื้อปอดอ่อนแรง เป็นต้น ทั้งนี้แพทย์จะเป็นผู้วินิจฉัยว่าผู้ป่วยสมควรใช้เครื่องช่วยหายใจ BiPAP หรือไม่ และต้องตั้งค่าต่างๆ เช่น แรงดัน โหมด อย่างไร

เครื่องช่วยหายใจ BiPAP สามารถแบ่งออกเป็น 2 ประเภทใหญ่ๆ คือ

  1. เครื่อง BiPAP แบบปรับแรงดันอัตโนมัติ (Auto BiPAP) เหมาะสำหรับรักษาผู้ป่วยที่มีอาการนอนกรน หรือมีภาวะหยุดหายใจขณะหลับขั้นรุนแรง โดยเฉพาะผู้ป่วยที่มีน้ำหนักตัวมาก
  2. เครื่อง BiPAP แบบแรงดันคงที่ (Manual BiPAP) เหมาะสำหรับผู้ป่วยโรคทางเดินหายใจต่างๆ เช่น โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง (COPD)

เครื่อง BiPAP มาตรฐานโดยทั่วไปจะมีโหมด (Mode) การทำงานดังต่อไปนี้

  • Auto Mode เครื่องจะให้ค่าแรงดัน 2 ระดับในจังหวะหายใจเข้าและออก โดยเครื่องจะปรับระดับแรงดันให้เหมาะสมกับผู้ป่วยโดยอัตโนมัติ
  • CPAP Mode เครื่องจะให้ค่าแรงดันคงที่ค่าเดียวตลอดเวลา การทำงานเหมือนกับเครื่อง Manual CPAP
  • Spontaneous (S Mode) เครื่องจะให้ค่าแรงดัน 2 ระดับในจังหวะหายใจเข้าและออก โดยผู้ป่วยเป็นคนกำหนดอัตราการหายใจด้วยตัวเอง
  • Timed (T Mode) เครื่องจะให้ค่าแรงดัน 2 ระดับในอัตราตามที่กำหนดไว้ล่วงหน้า ผู้ป่วยไม่ได้เป็นคนกำหนดอัตราการหายใจด้วยตัวเอง
  • S/T Mode เป็นโหมดผสมทั้ง Spontaneous และ Timed Mode คือมีการตั้งค่าอัตราการหายใจขั้นต่ำไว้ (Backup Rate) ถ้าผู้ป่วยหายใจเองได้เร็วกว่าค่านี้ เครื่องจะทำงานใน S Mode แต่เมื่อใดที่ผู้ป่วยเริ่มหายใจช้าลงจะถึงหรือต่ำกว่าระดับ backup rate ที่ตั้งไว้ เครื่องจะเปลี่ยนมาทำงานใน Timed Mode โดยอัตโนมัติ